Cách trị viêm nướu răng: Phác đồ theo mức độ nhẹ – nặng

Viêm nướu răng thường khởi phát âm thầm. Nếu phát hiện và điều trị kịp thời, tình trạng này có thể hồi phục hoàn toàn, hạn chế nguy cơ bị viêm nha chu, tiêu xương, mất răng. Cùng NeBiolina tìm hiểu các cách trị viêm nướu răng theo từng mức độ từ nhẹ đến nặng trong bài viết dưới đây nhé!

Nguyên tắc lựa chọn cách trị viêm nướu răng

Dưới đây là 3 nguyên tắc điều trị viêm nướu quan trọng giúp lựa chọn được phương pháp phù hợp:

• Nguyên tắc 1 – Điều trị theo đúng mức độ: Nếu viêm nhẹ, không dùng kháng sinh. Nếu viêm nặng, không tự điều trị tại nhà, cần được thăm khám nha khoa sớm để tránh nguy cơ tiêu xương, mất răng. 
• Nguyên tắc 2 – Loại bỏ nguyên nhân gốc rễ trước: Cao răng, mảng bám là nguyên nhân chính gây viêm nướu. Vì vậy, khi chúng được loại bỏ, mọi phương pháp điều trị mới mang lại hiệu quả lâu dài. Nếu chỉ dùng thuốc giảm triệu chứng, cao răng và vi khuẩn còn tồn tại sẽ tiếp tục phát triển, khiến viêm tái phát chỉ sau vài tuần. 
• Nguyên tắc 3 – Điều trị chuyên khoa + Duy trì tại nhà: Cần kết hợp đồng thời việc cạo vôi răng, làm sạch mảng bám tại nha khoa và duy trì vệ sinh tại nhà để đạt hiệu quả bền vững. 

Người bệnh có thể dựa vào một số dấu hiệu để tự đánh giá mức độ viêm nướu: ((Gingivitis. Truy cập ngày 06/ 06/ 2026. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK557422/)) 

• Chỉ chảy máu khi đánh răng, không đau: Viêm nướu nhẹ. 
• Chảy máu khi ăn, hơi thở có mùi hôi khó chịu, đau nhẹ: Viêm nướu trung bình.
• Chảy máu tự phát, xuất hiện mủ, sưng lớn, đau nhiều: Viêm nướu nặng, cần đến phòng khám sớm. 

Xem thêm: Xem phân loại đầy đủ các mức độ viêm nướu.

Phác đồ điều trị viêm nướu răng mức độ nhẹ

Đối với mức độ nhẹ, mục tiêu điều trị viêm nướu răng là loại bỏ nguyên nhân, ngăn bệnh tiến triển thành viêm nha chu.

Bước 1 – Cạo vôi răng tại nha sĩ 

Cạo vôi chữa viêm nướu là bước nền tảng không thể bỏ qua. Bác sĩ sẽ loại bỏ cao răng trên bề mặt, làm sạch vùng sát viền nướu, phần chân răng, đánh bóng bề mặt răng để giảm khả năng bám dính của vi khuẩn. Thời gian thực hiện kéo dài khoảng 30 – 60 phút/ lần, thường chỉ cần điều trị 1 lần cho viêm nhẹ.

Sau khi cạo vôi, người bệnh có thể cảm thấy nướu hơi ê, nhạy cảm hơn trong khoảng 1 – 3 ngày. Đây là phản ứng thường gặp và sẽ tự cải thiện.

Quy trình này tương tự làm sạch răng thông thường. Tuy nhiên, bàn chải và chỉ nha khoa chỉ loại bỏ được mảng bám mềm mới hình thành. Trong khi đó, cao răng đã hoá cứng cần được loại bỏ bằng dung cụ nha khoa chuyên dùng, thường là máy cạo vôi siêu âm. 

Bước 2 – Quy trình vệ sinh tại nhà sau cạo vôi răng

Cách trị viêm nướu nhẹ đạt hiệu quả lâu dài là duy trì vệ sinh tại nhà sau cạo vôi. Nếu không thực hiện, viêm có thể tái phát chỉ sau 4 – 6 tuần.

• Đánh răng theo kỹ thuật Bass: Đặt bàn chải tạo góc 45° với viền nướu, rung nhẹ với biên độ nhỏ, di chuyển lần lượt từng nhóm răng. Đánh răng trong khoảng 2 phút và 2 lần/ ngày.
• Chỉ nha khoa hoặc tăm nước: Dùng mỗi ngày 1 lần trước khi đánh răng tối.
• Súc miệng bằng Chlorhexidine 0.12%: Trong 2 tuần đầu sau cạo vôi, súc miệng bằng nước chứa Chlorhexidine 0.12% theo hướng dẫn chuyên gia để để duy trì kháng khuẩn, kiểm soát viêm. 

Lưu ý: Viêm nướu nhẹ KHÔNG CẦN dùng thuốc kháng sinh. 

Viêm nướu nhẹ bao lâu khỏi? Nếu tuân thủ chăm sóc răng miệng, thời gian phục hồi thường:

• Sau 2 tuần: Sau cạo vôi và vệ sinh tốt trong vòng 2 tuần, nướu bớt sưng đỏ và tình trạng chảy máu giảm khoảng 70 – 80%.
• Sau 4 – 6 tuần: Nướu hồi phục gần như hoàn toàn đối với hầu hết trường hợp điển hình, không có yếu tố toàn thân nặng.

Phác đồ điều trị viêm nướu trung bình 

Đối với mức độ trung bình, viêm nướu làm sao hết? Phác đồ điều trị tiêu chuẩn thường bao gồm làm sạch sâu dưới nướu (SRP), kết hợp các biện pháp hỗ trợ kiểm soát vi khuẩn và chăm sóc chuyên sâu tại nhà. 

Scaling & Root Planing (SRP) – Cạo vôi dưới nướu

SRP viêm nướu là phương pháp điều trị nền tảng trong giai đoạn này. Người bệnh được gây tê cục bộ vùng nướu. Sau đó, bác sĩ quét sạch vi khuẩn nằm sâu bên dưới đường viền nướu đến tận đáy túi 3 – 7mm, khác với cạo vôi thông thường. Ngoài ra, SRP còn làm nhẵn chân răng ngăn mảng bám và vi khuẩn tích tụ thêm. 

Cách trị viêm nướu răng này thường được thực hiện trong 2 buổi: 1 buổi cho hàm trên và 1 buổi cho hàm dưới. ((Scaling & Root Planing: Why You Might Need a Deep Dental Cleaning. Truy cập ngày 06/ 06/ 2026. https://my.clevelandclinic.org/health/treatments/23983-tooth-scaling-and-root-planing)) 

Sau 1 tháng cạo vôi răng, người bệnh cần tái khám để kiểm tra nướu và đánh giá hiệu quả điều trị.

Thuốc hỗ trợ đặt tại túi nướu

Điều trị viêm nướu trung bình cần dùng thuốc hỗ trợ đặt ở túi nướu, phổ biến nhất là gel Chlorhexidine giúp kháng khuẩn kéo dài tại chỗ. Người bệnh thường không phải dùng thuốc kháng sinh đường uống để hạn chế tác dụng phụ toàn thân và nguy cơ kháng kháng sinh, chỉ dùng khi có hướng dẫn của bác sĩ. 

Vệ sinh tại nhà nâng cao sau SRP

Đối với giai đoạn trung bình, bị viêm nướu nên làm gì tại nhà? Bạn lưu ý những điều sau:

• Ưu tiên dùng tăm nước: Đây là lựa chọn hiệu quả hơn so với chỉ nha khoa khi người bệnh có túi nướu hoặc khe nướu sâu. 
• Tái khám đúng lịch: Sau khi làm SRP khoảng 4 – 6 tuần, bạn tái khám để đo lại túi nha chu.

Nếu thực hiện đúng cách trị viêm nướu răng như trên, thời gian phục hồi thường: 

• Sau SRP 4 – 6 tuần: Chảy máu giảm đáng kể, túi nha chu thu nhỏ, nướu săn chắc hơn.
• Sau SRP 3 tháng: Bác sĩ đánh giá lại toàn diện độ sâu túi nướu, khả năng chảy máu và kiểm soát mảng bám. Nếu đáp ứng tốt thì chuyển sang giai đoạn duy trì và theo dõi định kỳ. Nếu vẫn còn viêm, có thể cân nhắc phẫu thuật nha chu. 

Cách trị viêm nướu răng mức độ nặng

Đối với mức độ nặng, túi nha chu sâu trên 7mm dù đã điều trị SRP, chảy máu tự phát, nướu tụt rõ làm lộ chân răng, hình ảnh X-quang cho thấy xương ổ răng bắt đầu tiêu đáng kể. Lúc này, viêm nướu răng phải làm sao? Bác sĩ thường chỉ định:

• Phẫu thuật vạt nha chu: Rạch một đường nhỏ trên nướu, tách nhẹ ra bộc lộ chân răng và xương ổ răng bên dưới, làm sạch triệt để cao răng, mô viêm. Đây là vùng SRP không tiếp cận được. ((Periodontal Flap Surgery. Truy cập ngày 06/ 06/ 2026. https://www.coastalperio.net/treatment/periodontal-flap-surgery)) 
• Ghép xương: Một số trường hợp cần tái tạo xương ổ răng đã tiêu bằng xương tự thân, xương đồng loại, xương dị loại qua xử lý, vật liệu thay thế tổng hợp.
• Ghép nướu: Bác sĩ sẽ tái tạo nướu đã tụt nghiêm trọng bằng mô lấy từ vùng khẩu cái hoặc vật liệu thay thế mô mềm chuyên dụng. 
• Cắt bỏ mô nướu viêm nhiễm nặng: Chuyên gia thực hiện phẫu thuật loại bỏ phần nướu bị viêm nhiễm nặng, sau đó làm sạch sâu và ghép mô nướu.
• Thuốc kháng sinh đường uống: Nếu có bội nhiễm, người bệnh dùng thuốc kháng sinh như Metronidazole, Amoxicillin hoặc thuốc phối hợp theo đơn của bác sĩ.

Lưu ý: Viêm nặng có thể cải thiện nhưng các mô đã mất (nướu tụt, xương tiêu) không hồi phục hoàn toàn.

Xem thêm: Xem chi tiết phẫu thuật nha chu và tiên lượng và xem danh sách thuốc điều trị viêm nướu chi tiết.

4 sai lầm khi điều trị viêm nướu khiến tình trạng nặng hơn

Dưới đây là 4 sai lầm khi trị viêm nướu khiến tình trạng trở nên nghiêm trọng hơn: 

• Sai lầm 1: Ngừng đánh răng vùng đau/ chảy máu: Điều này khiến mảng bám tích tụ thêm, viêm nặng hơn. Vì vậy, người bệnh phải vệ sinh răng miệng kể cả khi chảy máu, nên sử dụng bàn chải lông mềm và chải răng nhẹ nhàng hơn theo kỹ thuật Bass. 
• Sai lầm 2: Tự mua kháng sinh điều trị: Cần trao đổi với bác sĩ trước khi sử dụng thuốc để tránh tác dụng phụ không mong muốn. Việc tự ý dùng thuốc sai loại vừa không tiêu diệt đúng vi khuẩn kỵ khí gây viêm nướu, vừa tăng nguy cơ kháng kháng sinh.
• Sai lầm 3: Dùng biện pháp dân gian thay thế điều trị nha khoa: Dùng dầu dừa, lá trầu không, muối… chỉ giảm triệu chứng nhẹ tạm thời, KHÔNG loại bỏ cao răng. Viêm nướu sẽ tái phát trong khoảng 2 – 4 tuần. Các cách này chỉ phù hợp ở giai đoạn sớm, nếu áp dụng cho viêm nướu nặng không những không hiệu quả mà còn có thể làm trầm trọng thêm.
• Sai lầm 4: Làm sạch xong 1 lần, không duy trì: Nếu không duy trì vệ sinh răng miệng đúng cách sau cạo vôi, mảng bám tái tích tụ. Viêm nướu tái phát sau điều trị chỉ trong khoảng 4 – 6 tuần. Người bệnh cần nhớ rằng trị viêm nướu là cam kết dài hạn.

Điều trị viêm nướu cho nhóm đối tượng đặc biệt

Đối với các đối tượng đặc biệt, bị viêm nướu phải làm sao? Bác sĩ sẽ kiểm tra và điều chỉnh kế hoạch điều trị để đảm bảo hiệu quả, an toàn. 

Cách trị viêm nướu răng cho phụ nữ mang thai

Chuyên gia khuyến nghị mẹ bầu nên điều trị viêm nướu TRONG thai kỳ, không trì hoãn đến sau sinh. Cách an toàn nhất là cạo vôi trong tam cá nguyệt thứ hai (tháng 4 – 6).

Lưu ý:

• Không dùng X-quang nha khoa trừ khi khẩn cấp.
• Không dùng thuốc tê có Epinephrine liều cao.
• Nếu phải dùng thuốc kháng sinh, Amoxicillin là lựa chọn an toàn hơn Tetracycline, Metronidazole. Chỉ dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ.

Người dùng thuốc loãng máu bị viêm nướu nên làm gì?

Trong trường hợp viêm nướu người dùng thuốc loãng máu như Warfarin, Rivaroxaban, Aspirin… cần thông báo cho nha sĩ đúng loại thuốc trước khi thực hiện bất kỳ thủ thuật nào. Không tự ý ngừng thuốc trước khi điều trị. Trong một số trường hợp, nha sĩ sẽ phối hợp với bác sĩ tim mạch để điều chỉnh phác đồ sao cho phù hợp nhất. 

Người bệnh tiểu đường bị viêm nướu phải làm sao

Để điều trị viêm nướu người tiểu đường cần kiểm soát đường huyết tốt. Điều này giúp nướu lành nhanh hơn, ít biến chứng nhiễm trùng, tăng hiệu quả của các thủ thuật nha khoa.  

Ngược lại, cải thiện tình trạng viêm nướu cũng hỗ trợ kiểm soát đường huyết tốt hơn. Đây là mối quan hệ 2 chiều. 

Lưu ý: Đối với người tiểu đường, lịch tái khám nha khoa thường ngắn hơn, khoảng 3 tháng thay vì 6 tháng.

Mong rằng bài viết trên giúp bạn hiểu rõ hơn các cách trị viêm nướu răng theo từng mức độ, từ đó cải thiện tình trạng một cách hiệu quả, an toàn. Nếu còn bất kỳ thắc mắc nào, mời bạn truy cập website NeBiolina hoặc liên hệ trực tiếp hotline 1900 636 985 để nhận được tư vấn từ các chuyên gia.